Mag ik de openbare weg of de tuin van mijn buren filmen?

Deze vraag krijgen we net zo vaak als de zakelijke variant, alleen dan van iemand met een videodeurbel of twee camera's aan de gevel. Meestal nadat de buurman er iets van heeft gezegd.

De grens ligt bij je erfgrens

Film je uitsluitend je eigen tuin, oprit en gevel, dan valt dat onder huishoudelijk gebruik en is de privacywet in beginsel niet van toepassing. Je mag ophangen wat je wilt.

Die vrijstelling verdwijnt op het moment dat er openbare ruimte in beeld komt. Een stuk stoep, de straat, het fietspad. Dan word je juridisch verantwoordelijk voor die opnames, met alles wat daarbij hoort. Hetzelfde geldt als je beelden online zet.

Dat is voor veel mensen een verrassing, want die grens overschrijd je makkelijk. Een camera boven de voordeur die de stoep meepakt zit er al overheen.

Wat er dan van je verwacht wordt

• Film alleen wat nodig is om je eigen woning te beveiligen. Een stukje stoep voor je deur kan verdedigbaar zijn, de hele straat of het kruispunt niet.
• Maak kenbaar dat je filmt, met een sticker of bordje bij de camera.
• Bewaar niet langer dan nodig. Vier weken wordt als richtlijn gehanteerd. Is er een incident vastgelegd, dan mogen díe beelden langer blijven zolang de afhandeling loopt.
• Zet beelden niet online zonder toestemming van wie erop staat. Ook niet in de buurtapp, en ook niet als er net is ingebroken.

Dat laatste gaat het vaakst mis. De verleiding om een onbekende in de wijkgroep te zetten is groot, en het is precies wat niet mag.

De tuin van de buren hoort er niet in

Hun tuin, oprit en ramen horen niet in beeld, punt. Anders dan bij de openbare weg is hier geen verdedigbaar minimum: je hebt geen reden om het terrein van iemand anders vast te leggen om je eigen huis te beveiligen.

Lukt dat niet met de stand van de camera, bijvoorbeeld omdat de tuinen op elkaar uitkijken, dan maskeer je dat deel van het beeld met een privacyzone. Dat is een instelling in vrijwel elk fatsoenlijk systeem: je tekent een vlak en dat wordt niet opgenomen.

Een videodeurbel is gewoon een camera

Juridisch is er geen verschil, maar in de praktijk levert een deurbel vaker gedoe op. Dat komt door de lens: die is vaak extreem breed, zodat je pakketbezorgers van top tot teen ziet, en pakt daardoor standaard een flink stuk stoep mee.

De meeste deurbellen laten toe dat je bewegingsdetectie beperkt tot een zone vlak voor de deur, en soms ook dat je een deel van het beeld maskeert. Even doen bij installatie, dan scheelt dat een gesprek achteraf.

En als de camera van je buren op jou gericht staat?

Dan is de volgorde vrijwel altijd dezelfde, en beginnen bij de rechter is de slechtste route.

1. Kijk eerst of de camera daadwerkelijk jouw terrein in beeld heeft, en niet alleen lijkt te kijken. De richting van een camerabehuizing zegt weinig over wat er wordt opgenomen.
2. Ga langs en vraag of hij anders gericht of gemaskeerd kan worden. In de meeste gevallen is dit opgelost met een schroevendraaier en tien minuten.
3. Kom je er niet uit: buurtbemiddeling inschakelen, via de gemeente.
4. Daarna: een brief met het concrete verzoek, de wijkagent, of een klacht bij de Autoriteit Persoonsgegevens.
5. De rechter is het laatste redmiddel en kost geld en een burenrelatie.

Hoe wij het oplossen

Bij een installatie bepalen we het camerastandpunt zo dat je vastlegt wat je wilt zien en verder niets. Wat er dan alsnog onvermijdelijk in beeld valt, maskeren we met privacyzones. Dat kost bij de installatie vijf minuten en voorkomt dat je later moet uitleggen waarom je de halve straat opneemt.

Heb je al camera's hangen en twijfel je of het klopt: dat is meestal in één bezoek te beoordelen en bij te stellen.

Veelgestelde vragen

Hang je camera's bij een bedrijf en heb je personeel, dan gelden er aanvullende regels. Die staan in Mag ik mijn personeel filmen?. Wat een systeem kost, staat op Wat kost het.